Evaluatie Focusexperimenten Meedoen Werkt in Amsterdam - Onderzoek binnen het sociaal domein

1 maart 2018
-
Annelies van Loon

De GGD Amsterdam heeft het evaluatieonderzoek 'Focusexperimenten Meedoen Werkt Amsterdam 2017' afgerond. Centraal in dit onderzoek staat niet het meten van effectiviteit van interventies maar de inzichten in het bereik van participatietrajecten, de ervaringen en waardering van deelnemers en professionals, de opbrengst van de focusexperimenten en de ervaren werkzame elementen.

Wat is het Programma Meedoen Werkt?

Het Programma Meedoen Werkt van de gemeente Amsterdam is in 2015 gestart. Binnen dit programma zijn vele verschillende toeleidings- en participatietrajecten gestart over heel Amsterdam. Het doel is om Amsterdammers met weinig perspectief op werk te ondersteunen bij het vinden van een betekenisvolle daginvulling. Het programma richt zich op mensen die daar zelf niet toe in staat zijn en/of mensen voor wie een re-integratietraject naar werk (nog) geen optie is. Zij lopen het risico geïsoleerd te raken of zich niet meer gewaardeerd te voelen. Door te investeren in de participatie van deze Amsterdammers, wil de gemeente bereiken dat ook zij (weer) meedoen en ertoe doen in de maatschappij. De RVE Participatie van de gemeente Amsterdam heeft in 2016 samen met partners in het veld 11 focusexperimenten ontwikkeld. In deze focusexperimenten staan de volgende vragen centraal: 'Hoe maken we het mogelijk dat meer kwetsbare Amsterdammers duurzaam participeren, zingevend bezig zijn voor zichzelf, hun omgeving en de stad? Hoe komen hun mogelijkheden optimaal tot hun recht, uitgaande van de beschikbare en potentiele expertise en financiële middelen?' De experimenten zijn ontwikkeld om van te leren; zowel wat betreft haalbaarheid, effecten en werkzame elementen van de nieuwe werkwijzen.

Opzet evaluatieonderzoek 'Focusexperimenten Meedoen Werkt Amsterdam'

De GGD Amsterdam heeft in 2017 de opdracht gekregen deze focusexperimenten te evalueren. Deze opdracht sluit mooi aan bij de leidende rol van de GGD Amsterdam in evaluatieonderzoek binnen het Sociaal Domein. De belangrijkste onderzoeksvragen van dit evaluatieonderzoek waren: Wat is het bereik van de 11 ontwikkelde participatie experimenten? Hoe ervaren de deelnemers en professionals deze experimenten? Wat is de opbrengst voor deelnemers op het gebied van participatie en andere levensdomeinen?
Gekozen is voor interviews met deelnemers en professionals en analyse van Zelfredzaamheidsmatrix (ZRM) meting van deelnemers bij aanvang van een traject was opgenomen. Met deze data konden de trajecten niet individueel worden geëvalueerd op effectiviteit maar konden met name wel de ervaren opbrengsten en verbeterpunten van deze deelnemers en van begeleiders worden weergegeven.

Het evaluatieonderzoek focusexperimenten Meedoen Werkt Amsterdam 2017 vormt een onderdeel van een breed scala aan onderzoeken die opgezet zijn om het Programma Meedoen Werkt te evalueren (zie figuur) en is in opvolging van het onderzoek Evaluatie Meedoen Werkt 2016 (toen samen met Onderzoek Informatie en Statistiek) door de GGD Amsterdam uitgevoerd.

Opbrengsten van het onderzoek

Het onderzoek heeft de opdrachtgever veel gedetailleerde inzichten opgeleverd die benut kunnen worden voor de doorontwikkeling van het participatiebeleid. Daarnaast geeft het onderzoek methodologische stof voor discussie bijvoorbeeld over de wetenschappelijke waarde van evalueren zonder 'harde' effectmeting zoals bij een gecontroleerde studie zal. Het onderzoek levert naast inzichten over ervaringen van burgers en professionals in de participatiepraktijk ook mogelijkheden verder te leren welke type onderzoek past bij onderzoeksvragen binnen de gemeentelijke en grootstedelijke context en sluit hiermee aan bij de lerende organisatie gemeente Amsterdam die wil weten wat werkt in het sociaal domein.