Zoeken in GGD Amsterdam
Pad tot huidige pagina
Verbergen
De GGD richt zich op alle inwoners van Amsterdam,­ Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn.

Gatekeeperstraining werkt goed; 6 vragen aan twee van de trainers

13 december 2016

Hafid Bel-Elkatib en Gulten Topdemir zijn trainers van de gatekeeperstraining. In deze training leren de twee psychologen hoe je contact maakt met mensen die aan zelfdoding denken. In 2016 zijn 205 Amsterdamse gatekeepers getraind en is de gatekeeperstrainingen 17 keer gegeven.

Wat is de gatekeeperstraining?

Gulten: “Dit is een training in het vroegtijdig herkennen en bespreekbaar maken van suïcidaliteit. Het is een typische vaardigheidstraining waarin je leert om contact te maken met mensen die suïcidaal zijn. Vervolgens is het de bedoeling dat je die persoon naar de juiste hulp leidt. Gatekeeper betekent: poortwachter, iemand die het eerste contact heeft.”

Voor wie is dit een handige training?

Hafid: “De training is opgezet voor sleutelfiguren (gatekeepers): beroepskrachten of vrijwilligers die via hun werk in contact kunnen komen met suïcidale mensen. In de training zitten hulpverleners van het Leger des Heils, maar ook Arboartsen, schoolmedewerkers, de politie en wijkverpleegkundigen.”

Wat levert het op?

Hafid: “Je weet wat je moet doen als je iemand tegenkomt die aan zelfdoding denkt. Ik herinner me bij mezelf nog de blinde paniek toen een patiënt dit tegen mij zei. Ik wist niet wat ik moest doen.”
Gulten: “Ja, dat had ik een paar jaar terug ook. Laatst gebeurde het weer dat een patiënt dit zei. Ik merkte dat ik nu heel rustig ben. Ik weet precies wat ik moet doen.”

Wat leren jullie de deelnemers?

Gulten: “In de training leer je om drie stappen te zetten. De eerste stap is dat je het concreet benoemt. Bijvoorbeeld: "Klopt het dat u aan zelfmoord denkt?"
Hafid: “Mensen denken soms dat ze hiermee iemand op een idee brengen. Dat is niet zo. Als je het niet hardop zegt, blijft het een taboe. Door de vraag zelf te stellen, breek je het ijs. Hulpverleners hebben zelf ook een drempel om over suïcide te praten. Bij degene die suïcidaal is, is de drempel dubbel zo hoog.”

En als iemand ja zegt?

Hafid: “Dan ga je doorvragen waar de wanhoop vandaan komt. Dat is de tweede stap die we in de training oefenen. Blijf oprecht nieuwsgierig. Een handige vraag kan zijn: ‘Wil je van je leven of van je gedachtes af?”
Gulten: “Mensen willen er niet uitstappen, ze willen van de wanhoop af. Het is belangrijk dat je oprecht geïnteresseerd bent. Open vragen stellen, goed luisteren.”
Hafid: “De derde stap is dat je aan de persoon vraagt wie hem of haar het meest gaat missen. Je ziet dat mensen die suïcidaal zijn geen oog meer hebben voor hun omgeving. Ze zitten in een tunnelvisie.”
Gulten: “Door ernaar te vragen en ook dóór te vragen, help je iemand om uit die tunnel te komen.”

Wat moet je vooral niet doen?

Gulten: “Oplossingen geven. Mensen zoeken meteen naar een oplossing als iemand aan zelfdoding denkt. Dat werkt niet. Als je naar oplossingen zoekt, kun je niet meer open luisteren.”
Hafid: “In de training horen we terug dat deelnemers dit fijn vinden. Dat ze niets hoeven op te lossen. Het gaat om de juiste vragen stellen en om vervolgens door te verwijzen naar de juiste hulp.”

Vragen en aanvragen voor gatekeeperstrainingen kunnen gestuurd worden naar Lyna Polikar, coördinator suïcidepreventie Amsterdam - lpolikar@ggd.amsterdam.nl