Zoeken in GGD Amsterdam
Verbergen
De GGD richt zich op alle inwoners van Amsterdam,­ Aalsmeer, Amstelveen, Diemen, Ouder-Amstel en Uithoorn.

Mijn zus

12 december 2016

Ik ben veranderd in mijn werk. Ik praat anders met mensen die suïcide overwegen. Ik praat anders met nabestaanden. Ik ben ook anders gaan denken over suïcide.

Dat heeft alles te maken met mijn zus. In juni van dit jaar heeft ze een einde aan haar leven gemaakt. Ze had zich flink moed ingedronken, liep vanuit de derde verdieping naar de zevende in de flat waar ze woonde en sprong naar beneden. Haar leven was in één klap voorbij. Ik zal niet zeggen dat we het niet zagen aankomen. Ik ben er altijd wel een beetje bang voor geweest.

Als ik er naar vroeg, zei ze altijd: dat zal ik jullie nooit aandoen! Mijn zus had al twintig jaar last van moeilijke periodes die afgewisseld werden met zware depressies. En ze was er zo moe van, ze was eigenlijk moe gestreden. Ik kan begrijpen dat ze eruit wilde stappen. Ze kon het leven niet meer aan. Maar waarom op deze manier? Waarom hebben we geen afscheid kunnen nemen?

Ik ben casemanager suïcidepreventie. Ik heb mijn werk altijd met heel veel enthousiasme gedaan. Maar nu, vijf maanden na de dood van mijn zus, merk ik dat ik veranderd ben. Nu pas besef ik ten volle hoe pijnlijk het is als iemand er op deze gruwelijke manier uitstapt. Voor de persoon zelf: het ondraaglijk lijden waar geen eind aan lijkt te komen. En voor de nabestaanden: al die vragen waar je mee blijft zitten.

Als ik nu in mijn werk praat met iemand die het niet meer ziet zitten en last heeft van kwellende gedachten komen de herinneringen aan mijn zus meteen boven. Ik voel de pijn die zij heeft doorstaan. En is het iemand zoals mijn zus, die al heel lang met depressies kampt, dan denk ik nu steeds vaker: sommige mensen zijn niet te helpen. Ik gun je rust.

Mijn zus heeft nu haar rust en dat vind ik een troostende gedachte. Ze is uit haar lijdensweg verlost. Maar ik had haar een goed afscheid gegund. Ik besef nu meer dan ooit: als mensen echt niet willen, dan willen ze niet meer.

In Nederland mag je op grond van de Euthanasiewet hulp bij zelfdoding krijgen als er sprake is van ondraaglijk en uitzichtloos lijden. Het ondraaglijk en uitzichtloos lijden kan ook psychisch lijden zijn bij mensen die zijn uitbehandeld en geen redelijk perspectief meer hebben. De Euthanasiewet maakt geen onderscheid tussen somatisch en psychisch lijden: het is toegestaan zolang maar is voldaan aan de in de wet genoemde zorgvuldigheidseisen. Hulp bij zelfdoding psychiatrische patiënten

Maar in de praktijk van de psychiatrie krijg je veel moeilijker toestemming hiervoor. Ik vind dat niet terecht. Mensen zoals mijn zus, waarbij sprake is van langdurig, ondraaglijk en uitzichtloos geestelijk lijden, moeten ook deze keuze krijgen. Ze had dan afscheid kunnen nemen van haar dierbaren en niet in paniek in haar eentje van een flat hoeven springen. En wij waren niet blijven zitten met vragen waar we nooit meer antwoord op krijgen.

Daarom ben ik veranderd in mijn werk.

Monique van Raan, casemanager