Casemanagement is maatwerk

3 december 2018

Als casemanager van het Amsterdamse Suïcidepreventie team levert Monique van Raan elke keer weer maatwerk. Er bestaat namelijk geen standaardsituatie of -procedure om iemand met suïcidale gedachten te helpen.

In het preventietraject komt Van Raan in actie wanneer er twijfels bestaan over de continuïteit van zorg. Of wanneer de betrokkene bijna letterlijk in een zwart gat valt, omdat er helemaal geen zorg geregeld is. Als mensen wel goed in zorg zijn, komt er geen verzoek voor casemanagement. Mensen moeten wel toestemming geven dat de GGD contact met ze mag opnemen. Het gaat immers over het doorspelen van persoonsgegevens, ook in dit soort gevallen.

Van Raan: “Ik neem altijd eerst telefonisch contact met de persoon op. De meesten doen dan vaak alsof het wel meevalt, maar wanneer je subtiel doorvraagt en oprechte belangstelling toont, dan laten ze hun schild wel zakken. Ik zie het als mijn taak om echt in contact met hem of haar te komen. Iemand zit wel in geestelijke nood en ik wil die persoon echt helpen. Iemand belandt niet zomaar op de Eerste Hulp en de kans op herhaling is natuurlijk levensgroot, wanneer er geen hulp geboden wordt.”

Contact

Niet iedereen is happig om over zijn of haar problemen te spreken, maar Van Raan geeft niet zo makkelijk op.” In al die jaren dat ik dit werk doe, bouw je natuurlijk veel ervaring op en bedenk je hoe je een gesprek gaande kunt houden. Meestal zeg ik dan “Ik begrijp dat u geen behoefte heeft aan contact, maar ik probeer mijn werk zo goed mogelijk te doen. Vindt u het goed als ik later  weer terugbel?’”. Op deze manier weet Van Raan de toehoorder te ‘ontwapenen’ en stemt die in met haar aanbod.

En als mensen hun telefoon niet opnemen? Van Raan: “Dan ga ik bij hen langs. Als ze de deur niet open doen, dan laat ik een kaartje achter met het verzoek contact met mij op te nemen. Als casemanager moet je volhardend zijn en echt hart voor het werk én de persoon hebben.  Het is geen  lopende band werk, maar echt maatwerk. “

Als het contact eenmaal gelegd is, dan kan er verder gesproken worden over het zorgtraject om herhaling te voorkomen. Voor dat traject worden zoveel mogelijk personen erbij betrokken: professionals, maar ook familieleden en anderen die een nauwe band met de persoon hebben.

Van Raan: “Ik ben er trots op, dat de GGD deze problematiek serieus neemt en hieraan veel aandacht besteedt. Als GGD neem je een onafhankelijke positie in en kun je zowel hulpbehoevenden als experts relatief makkelijk benaderen en met elkaar in verbinding brengen. “

Film-tool als leermiddel

Als expert is Van Raan ook benaderd om mee te helpen aan de ontwikkeling van een speciale film-tool.

Van Raan: “Uit onderzoek weten we dat het actief betrekken van naasten en familie van preventief belang kan zijn in het voorkomen van een suïcide. Maar in de praktijk gebeurt dit lang niet altijd.”

De prangende vragen bij deze kwestie zijn:

- Wat maakt het betrekken van naasten bij de behandeling zo lastig ?

- Hoe kan het gebeuren dat naasten en behandelaars na een suïcide vaak tegenover elkaar komen te staan?

- Hoe kan dit veranderen om de zorg aan de suïcidale cliënt te verbeteren?

Het is van essentieel belang dat alle partijen hierover met elkaar in gesprek gaan. Het uiteindelijk doel is dat iedereen van elkaar leert en dat er gezamenlijk gezocht wordt naar mogelijkheden om de hulp/zorg te verbeteren.

Stichting Turning Point ontwikkelt, in nauwe samenwerking met 113 en Supranet GGZ een landelijke film-tool voor o.a. professionals uit de GGZ / hulpverleners. Deze tool maakt het belang van het betrekken van familie en naasten, de kansen maar ook de hobbels zichtbaar. Mede mogelijk gemaakt door min. VWS.

De tool zal bestaan uit een agenderende en inzicht gevende documentaire en op film vastgelegde interviews met o.a. deskundigen vanuit de GGZ / de hulpverlening, maar ook cliënten en naasten. Vanuit hun ervaring, kennis en beleving van hen wordt de gehele complexiteit van het belang van betrekken van naasten, maar ook de overwegingen en dilemma’s inzichtelijk gemaakt.

Het materiaal zal beschikbaar worden gesteld via een afgeschermde online leer-tool speciaal voor de GGZ / hulpverlening / GGD en huisartsen.