Leestekst
Met de Zelfredzaamheid-Matrix beoordelen professionals hoe zelfredzaam hun cliënten zijn. De Gemeente Rotterdam en de GGD Amsterdam ontwikkelden de ZRM en zijn samen de eigenaren van het instrument.
ZRM Instrumentarium downloaden
Download hier de ZRM-documenten
Wat is de Zelfredzaamheid-Matrix?
De ZRM is een middel om het functioneren van mensen op alle belangrijke levensdomeinen in kaart te brengen. Dit helpt bij het maken van duidelijke afspraken over ondersteuning en het opstellen van een doelgericht behandelplan.
De ZRM kan ook worden gebruikt voor monitoring en beleidsvorming. Met name voor het opzetten van preventie. De Zelfredzaamheid-Matrix (ZRM) is een gevalideerd instrument.
Ontwikkeling Zelfredzaamheid-Matrix
De ZRM is ontwikkeld met een brede groep professionals. Met uw feedback kunnen we het instrument zo goed mogelijk laten aansluiten bij de praktijk.
- Loopt u ergens tegenaan bij het gebruik van de ZRM?
- Vindt u onderdelen onduidelijk, onvolledig of verouderd?
- Heeft u ideeën voor verbeteringen of toevoegingen?
Mail naar zrm@ggd.amsterdam.nl. U ontvangt geen persoonlijke reactie, maar we nemen alle input zorgvuldig mee in de verdere ontwikkeling van de ZRM. Tijdens het webinar van 21 april 2026 is ook feedback bij de gebruikers opgehaald. Wilt u het verslag lezen of heeft u feedback op de ZRM? Mail ons via zrm@ggd.amsterdam.nl.
Nieuwe versie
Gedurende 2026 werken we met gebruikers aan een nieuwe versie van de ZRM, die gepland staat voor begin 2027. Voor de doorontwikkeling wordt momenteel onderzocht of gebruikers de beschrijvingen en scores nog vinden passen bij de huidige praktijk. Er is aandacht voor onduidelijke begrippen, verouderde formuleringen en maatschappelijke ontwikkelingen die invloed hebben op zelfredzaamheid. Grote wijzigingen in de opbouw van de ZRM zijn op dit moment niet voorzien, vooral de formuleringen en de eenduidige interpretatie van scores worden verbeterd.
ZRM in software-applicaties
De ZRM, ZRM Jongeren en ZRM Huishoudens kunnen digitaal worden afgenomen via de software van Praktikon. Kijk op: www.bergop.info
Het is ook mogelijk om de ZRM te integreren in eigen softwareapplicaties. Meer informatie hierover vindt u onder het kopje "Licentie". Voor het gebruik van BergOp dient u een licentie af te nemen bij Praktikon. Hiermee krijgt u toegang tot het volledige aanbod waaronder de ZRM.
Licentie
Voor het inbouwen van de ZRM 2017® in software-applicaties, vragen wij een bijdrage bestemd voor verdere ontwikkeling van het meetinstrument en het borgen van kwaliteit in haar toepassingen. Hiervoor kunt u een licentie aanschaffen.
Per organisatie/instelling die via uw software-applicatie gebruik maakt van de ZRM betaalt u een vast bedrag. De licentie geeft u het recht om het ZRM-beeldmerk voeren. Ook houden wij u op de hoogte van aanpassingen of nieuwe ZRM-producten. We bieden geen technische ondersteuning.
Kwaliteitscriteria
Ook gelden een aantal kwaliteitscriteria voor het correct implementeren van de ZRM in een software applicatie. Informatie voor het correct implementeren van de ZRM 2017 in uw applicatie vindt u in:
- De handleiding ZRM 2017
- Het standaardscore formulier (SSF) ZRM 2017
Binnenkort kunt u deze documenten hier downloaden. Tot die tijd kunt u ze via zrm@ggd.amsterdam.nl aanvragen.
Minimale eisen
- Alle leefdomeinen van de ZRM 2017 zijn correct opgenomen
- De niveaus van zelfredzaamheid (scores 1-5) zijn correct gelabeld
- Indicatoren per cel worden correct afgebeeld
- Instructies: scoringsmethodiek wordt uitgelegd
- Instructies: wat te doen bij: geen antwoord / geen info
- Instructies: momentopname (<30 dagen)
- Instructies: gaat om de uitkomst
- Instructies: dient afgenomen te worden door getrainde professionals
- Instructies: verwijzing naar handleiding
- Instructies: verwijzing naar website
Aanbevolen voor optimale toepassing:
- Ook draagkracht factoren (zie SSF) zijn opgenomen
- Ook per domein de vraag of hier (in)formele hulp bij aanwezig is ja/nee
- Visuele weergave van 1 ZRM screening
- Visuele weergave van meerdere ZRM screenings per persoon
ZRM-training
Wilt u meer weten over een ZRM-training? Kijk dan op de website van TIM Academie of RONT Management Consultants
TIM Academie en RONT Management Consultants zijn erkende aanbieders van de basistraining en trainingen met betrekking tot de toepassing en implementatie van de ZRM.
Onderzoeken en publicaties
Het instrument
- Ontwikkeling en betrouwbaarheid van de Zelfredzaamheid-Matrix. Fassaert at al. TSG 2013 (91); 3: 169-177
- Psychometric properties of the Dutch SSM-D) Fassaert et al. Comm ment hlth J 2014 Jul;50(5):583-90
- Flinterman et al. Mijn Positieve Gezondheid en de Zelfredzaamheid-Matrix. TSG Tijdschr Gezondheidswet (2019) 97:160–164 (samenvatting)
- Boom et al. Psychometrische kenmerken van de Zelfredzaamheid-Matrix (ZRM) en het ZRM-Supplement Ouderschap. Kind Adolesc (2016) 37:105–119
- Boom et al. Scores op de Zelfredzaamheid-Matrix (ZRM) en MijnZRM vergeleken. TSG Tijdschr Gezondheidswet (2018) 96: 290-298 (samenvatting)
Toepassingen
Monitoring:
Beslissingsondersteuning:
Evaluatie interventies:
Beschrijving doelgroep in profielen:
Kerngroep ZRM
De kerngroep ZRM ziet toe op de kwaliteit van de Basistraining ZRM. Ook certificeert de kerngroep ZRM-trainers die aan de kwaliteitseisen voldoen. Neem voor vragen contact op met de organisatie waar u een training wilt volgen of gevolgd hebt. De kerngroep ZRM biedt alleen ondersteuning binnen de gemeente Amsterdam en Rotterdam.
Commercieel gebruik ZRM niet toegestaan
Als u de methode wilt gaan toepassen, dan vragen wij u om een verklaring voor het juiste gebruik van de methode te bevestigen via e-mail. Wilt u de methode inbouwen in een software applicatie dan heeft u een licentie nodig.
Beschikbaarheid Zelfredzaamheid-Matrix
De digitale ZRM is offline per 1 juli 2025. De Zelfredzaamheid-Matrix blijft echter beschikbaar als pdf-bestanden met handleiding. Ook blijft integratie in IT-systemen mogelijk voor andere gemeenten en door hen gecontracteerde zorgpartijen.
Contact
Neem contact op met de kerngroep ZRM voor de verklaring, licentie of algemene vragen via: ZRM@ggd.amsterdam.nl